Znalazłeś ulotkę w skrzynce?
Oto co w niej jest — i czym różni się od ściągi

Co jest w tej ulotce

Ulotka, którą możesz teraz trzymać w rękach, zawiera konkretny program — postulaty i cele, jakie stawiają sobie kandydaci popierający zmianę w Radzie Nadzorczej SM Nowy Dwór. Obok postulatów widnieją nazwiska kandydatów, którzy ten program popierają. Poniżej znajdziesz obie strony ulotki w pełnej rozdzielczości.

„To to samo" — skąd pochodzi ten argument i czy jest słuszny

Kluczowe twierdzenie brzmi: „nie ma różnicy między ulotką a kartką z nazwiskami — obydwie chcą wpłynąć na Twój głos." To prawda w połowie: obydwie rzeczy wpływają na głos. Ale robią to w zupełnie inny sposób.

Kartka wciskana przy drzwiach walnego mówi: „głosuj na tych." Bez powodu. Bez programu. Bez pytania, czy się zgadzasz. Ulotka, którą znalazłeś w skrzynce, mówi: „oto co chcemy zrobić — a jeśli się z tym zgadzasz, oto ludzie, którzy to popierają." To jest różnica między poleceniem a argumentem.

Pięć powodów, dla których to nie jest to samo

• 1
  Treść kontra samo nazwisko

  Ściąga to lista imion i nazwisk rozpisana na okręgi — i nic więcej. Nie wiesz, czego ci ludzie chcą, co zamierzają kontrolować, co zmienić. Ulotka przedstawia postulaty: przejrzystość finansów, rzetelny nadzór, jawność przetargów. Możesz się z nimi nie zgadzać — ale możesz je ocenić. Na ściądze nie ma czego oceniać.
• 2
  Szacunek dla wyborcy

  Ulotka traktuje człowieka jak osobę zdolną ocenić program. Ściąga traktuje go jak narzędzie do dostarczenia z góry ustalonego rozkładu mandatów. Obie namawiają — ale tylko jedna odwołuje się do rozumu. Druga apeluje do posłuszeństwa.
• 3
  Dwóch kandydatów w jednym okręgu to mocny dowód

  Gdyby celem ulotki była maksymalizacja mandatów jednej frakcji — czyli logika ściągi — nigdy nie wskazano by dwóch osób w tym samym okręgu, bo to rozprasza głosy i działa na własną szkodę. Skoro ulotka wskazuje obu kandydatów właśnie dlatego, że oboje popierają te same postulaty, mamy dowód, że chodzi o idee, a nie o konkretny układ władzy. Pod tym względem ulotka jest wręcz „nieskuteczna" z punktu widzenia walki o stołki — i właśnie to jest dowodem jej uczciwości.
• 4
  Kontekst 30 kandydatów i 2 minut

  Na Walnym Zgromadzeniu oceniasz 30 kandydatów w kilkanaście minut. Rzetelna, czysto indywidualna ocena każdego z nich jest fizycznie niemożliwa. Pytanie zatem nie brzmi „ulotka czy samodzielny namysł", bo samodzielny namysł nad każdym z 30 kandydatów jest nieosiągalny w tym formacie. Pytanie brzmi: czym wypełnisz tę lukę informacyjną? Ulotka wypełnia ją argumentami. Ściąga ten sam deficyt informacji cynicznie wykorzystuje.
• 5
  Rozliczalność

  Opublikowany program to zobowiązanie. Po wyborach możesz sprawdzić, czy radni go realizują — czy pytają o kosztorysy, czy żądają wyjaśnień przy przetargach, czy domagają się transparentności finansów. Lista samych nazwisk nie zobowiązuje do niczego i znika zaraz po głosowaniu.

Co odróżnia uczciwą kampanię od manipulacji

O moralności materiału wyborczego nie decyduje to, że kogoś przekonuje — bo przekonuje każda kampania. Decydują inne rzeczy: oszustwo, ukrywanie autorstwa, kupowanie lub wymuszanie głosów, zatajanie informacji, manipulacja.

Sprawdź ulotkę pod tym kątem: mówi otwarcie, czego chce; podaje powody; zaprasza do zgody lub sprzeciwu; niczego nie ukrywa. Nie spełnia żadnego z tych warunków. Popieranie kandydatów, którzy podzielają Twoje cele, to po prostu istota demokracji przedstawicielskiej. Nazwać to niemoralnym znaczy nazwać niemoralnym samo organizowanie się wokół wspólnych celów.

A jeśli ktoś woli zdecydować zupełnie sam?

To szczytny cel. Jeśli jednak oznacza on, że każdy wyborca ma ocenić 30 kandydatów bez żadnej wskazówki, w formacie walnego zebrania — w praktyce oznacza, że głosy pójdą według rozpoznawalności nazwisk albo przypadku. A to służy tym, którzy są już znani albo dobrze zorganizowani.

Odmowa sformułowania programu nie czyni wyborów uczciwszymi. Po prostu zostawia pole samej ściądze z nazwiskami.

Co dalej

Jeśli program, który przeczytałeś w ulotce, ma dla Ciebie sens — wiesz, na kogo głosować. Jeśli nie — masz pełne prawo zagłosować inaczej. Dlatego właśnie ulotka, a nie ściąga.

Sprawdź, który okręg jest Twój i kiedy odbywa się zebranie dla Twojego adresu — na interaktywnej mapie okręgów wyborczych.